Bovenlichten en snijramen in Nederland

Middeleeuwse metseltekens 1-23

Home
Over mijzelf
Bovenlicht van de maand
Wat zijn bovenlichten?
Wat is nieuw?
Bovenlichten in de diverse stijlperioden
Naar bijzondere items
Oorsprong van de Symbolen
Geschiedenis glas, gevels en bouwkunst
Oude prenten, gravures en foto's
Middeleeuwse metseltekens
Tympanen
Schamels
Romeinse jaartallen
Oorsprong Byzantijnse kandelaars
Renovatie en restauratie
Buitenlandse voorbeelden
Web links
Gastenboek en contact
Zoeken op deze site
Wat is triest

BACK

START

NEXT

muiderslot100_0010-kl.jpg
Het Muiderslot

Het Muiderslot
 
Een van onze fraaiste kastelen is het Muiderslot. Het had in de 19e eeuw maar heel weinig gescheelt of het kasteel was prijs gegeven aan sloop. Dank zij de nagedachtenis aan Hooft en zijn Muiderkring bleef het kasteel gespaard.
 
Op de noordwesttoren zijn nog resten over van metselornamenten. Ook is er nog iets te vinden op een muur van de binnenplaats.  

muiderslot100_0032-kl.jpg
noordwesttoren-metseltekenpatroon

Hoe oud deze tekening (zie boven) is, weet ik niet.
Als je de moeite neemt om de restanten van de ornamenten op de foto's te vergelijken met wat er geschetst is op de tekening, dan klopt er niets van deze tekening.
(Ik heb de tekening gefotografeerd toen deze voorbijkwam in de diaserie, die op het slot werd vertoond.)
 
Hieronder zien we nog het meest volledige stukje van wat er over is aan ornament.
 

muiderslot100_0015-kl1.jpg

Foto onder: De uitbouw links is een toilet. De behoeften konden zo in de slotgracht vallen.
Links en onder dit toilet zijn ook nog restanten van metselornamenten te vinden.
 

muiderslot100_0012-kl.jpg
Muiderslot: noordwest-toren

En zo ziet de meest westelijke kant van de toren eruit ( zie onder). Er is veel oud-metselwerk verdwenen. Misschien is het nog een groot wonder dat er überhaupt nog wat over is van de muren uit 1370 of daaromtrent.

muiderslot100_0019-kl.jpg
Muiderslot: noordwest-toren

En op de binnenplaats aan de westelijke muur zien we dan nog een paar ruitsymbolen.
Al met al is er weinig touw aan het geheel vast te knopen.
Wat we hierboven aan de buitenzijde hebben gezien, is duidelijk zwaar verminkt. Maar hoe verminkt is deze voorstelling hier? Hoe origineel zijn deze muurgedeelten? Het is moeilijk vast te stellen.

muiderslot100_0030-kl-bijsn.jpg
Muiderslot: westmuur van de binnenplaats

Eindhoven
 
Via internet dit fotootje van het klooster Marienhage te Eindhoven.
 
Het werd als kasteel al gesticht vóór 1419, vermoedelijk al in de 13e eeuw. Jan van Schoonvorst schonk in 1419 dit kasteel aan de Augustijner kanunniken.
 
In 1424 kreeg het een clausuur zoals bij de Kartuizers.
In 1430 en volgende jaren zijn er bouwactiviteiten geweest; wellicht is daarbij het oorspronkelijke kasteel gedeeltelijk of geheel gesloopt.
In 1581, tijdens de Tachtigjarige Oorlog stak het Staatse leger het klooster in brand en nam de monniken, ongeveer twintig in getal, gevangen. Het klooster liep schade op en de kloosterkerk werd een ruïne. In 1583 nogmaals. Vernieuwing volgde pas in 1628 en 1632, zoals te zien is aan de muurankers in de meest oostelijke gevel. 
 
Wat van het oorspronkelijke overbleef is een vleugel van het middeleeuwse klooster Ten Hage. In de 18e eeuw heeft het gebouw dienst gedaan als verblijf van de rentmeester van de prins van Oranje als heer van Eindhoven. Later kwam het in particulier bezit. Sinds 1891 is deze vleugel een onderdeel van het Augustijnenklooster Mariënhage. 

 
 

eindhoven-marienhage.jpg
Eindhoven: oud muurgedeelte klooster Mariënhage.

Links op de foto's (boven en onder) is een maalkruis zichtbaar. Vermoedelijke datum ca. 1430.
 
 

marienhage-eindhoven2.jpg
Klooster Marienhage te Eindhoven

Maar in de 18e eeuw is het nog steeds gedeeltelijk een ruïne. Later (1891) zullen de Augustijnen zich er opnieuw vestigen en er (1898) weer een nieuwe kerk bij bouwen: de zogeheten Paterskerk.
 

800px-klooster-den-haag-eindhoven.jpg
gravure van het klooster Marienhage te Eindhoven uit 1738

Op deze door Marc Robben toegestuurde entreefoto zijn drie ruiten te zien (tussen de 1 en de 6 van het jaartal), waarvan 2 ernstig gehavend door het later inpassen van ramen in de gevel.
 
Boven de deur zien we het anthoniskruis in de tau-vorm, maar dit metselwerk lijkt van 20-eeuwse datum.
 

eindhoven-klooster-marienhage-oostgevel.jpg
Marienhage: er komen ook ruiten op de muur voor (tussen de 1 en de 6), deels verknald door ramen.

BACK

START

NEXT